निळू दामले

सिनेमा. लॉरेन्स ऑफ अरेबिया  तरूण पिढीत जुन्याकडं वळून पहाण्याचा कल वाढतोय. विशेषतः जुन्यातलं दर्जेदार. जुनी गाणी, जुने गायक तरूण पिढी आवडीनं ऐकतेय,  ती गाणी नव्या पद्धतीनं मांडत्ये.  नेटफ्लिक्सवरचा ‘लॉरेन्स ऑफ अरेबिया’ हा चित्रपट तरूण मंडळी पहात आहेत. वयस्क तर नक्कीच पहातील.  ‘लॉरेन्स ऑफ अरेबिया’  क्लासिक या सदरात मोडणारा चित्रपट आहे. पहिलं महायुद्ध हा चित्रपट कथानकाचा काळ. चित्रपट  १९६२ मधे प्रदर्शित झाला. लांबी साडेतीन तास. भव्य. उत्तम संगित. रंजक कथानक. ६५ वर्षांपूर्वीचा चित्रपट तांत्रीकदृष्ट्या अधिक चांगला करून नेटफ्लिक्सवर प्रदर्शित झालाय. लॉरेन्सची…

Read More Read More

अफगाणिस्तान भीषण संकटात अडाणी सत्तेत असल्यावर जे शक्य असतं ते अफगाणिस्तानात घडत आहे. अफगाणिस्तानात आज   ४.५ कोटी माणसं रहातात. त्यातली   १४ लाख माणसं कुपोषित आहेत. म्हणजे त्यांना दोन वेळा खायला मिळत नाही. ही झाली मोठ्या माणसांची हकीकत. ३७ लाख मुलांना पुरेसं अन्न मिळत नसल्यानं ती संथ गतीनं मरणाकडं निघाली आहेत. १२ लाख महिला (गरोदर, स्तनपान करावं लागतं अशा स्थितीतल्या) अपोषित आहेत. मुलं माणसं उपाशीपोटी आहेत कारण त्या त्या घरात मिळवती माणसं कमी तरी आहेत किंवा ते जे काही…

Read More Read More

१८६४ मधली बियर प्यायचीय? उपलब्ध आहे, धीर धरावा लागेल व्हिस्की जितकी जुनी तितकी चांगली असं ग्लासप्रेमी सांगतात. जुनी झाली की किमत वाढत जाते.  लोक शंभर वगैरे वर्षं जुनी व्हिस्की विकत आणून कपाटात ठेवतात,पीत नाहीत. ती व्हिस्की गुंतवणूक आणि प्रतिष्ठेची वस्तू होते. असं बियरबाबत नाही. बियर जुनी झाली की ती फ्लॅट होते असं म्हणून ग्लासप्रेमी ती नाकारतात. पण मुळात अशा जुन्या बियर मिळतातच कुठं? कोण कशाला जुन्या बियरची मागणी करेल?  नुकतीच  १८६४ मधल्या नोव्हेंबर महिन्यात तयार झालेली एक बियर मिळालीय.सध्या ती…

Read More Read More

पाकिस्तानी काश्मिरात तणाव  पाकिस्तानच्या ताब्यातल्या काश्मिरचं घोंगडं फार वर्षं भिजत पडलंय. पाकिस्तानच्या ताब्यातल्या आझाद काश्मिर विधानसभेच्या निवडणुका पार पडल्या. ५३ जागांसाठी निवडणुक झाली, पैकी ७ जागांचं मतदान पुढं ढकलण्यात आलंय. उरलेल्या जागांवर नवाज मुस्लीम लीग या पाकिस्तानातल्या सत्ताधारी पक्षानं बहुमत मिळवलं आहे. निवडणूक अत्यंत तणावात पार पडली. तणाव अजूनही शिल्लक आहे. निवडणुकीच्या आधी जून महिन्यात झालेल्या आंदोलनात ३० आंदोलक मृत्युमुखी पडले. जॉइंट अवामी ॲक्शन कमीटीनं आंदोलन पुकारलं होतं.  आंदोलकांनी मागण्या घेऊन रावळकोट ते मुझफराबाद असा २० मैल प्रवासाचा मोर्चा जाहीर…

Read More Read More

पुस्तकं.  Rome’s Age of Revolution.   Tim Whitmarsh.  ।। धर्म कसा घडतो? ख्रिस्ती धर्म कसा घडला?  या प्रश्नांची उत्तरं व्हिटमार्श यांच्या प्रस्तुत पुस्तकात मिळतात.  धर्म/संस्कृती या गोष्टी सतत बदलत असतात. धर्म/संस्कृती काळाच्या ओघात परिसराशी देवाण घेवाण करत असतात. काळ पुढं पुढं जात असतो. भवताल बदलत असतो. धर्म त्याच्याशी जुळवून घेत बदलत असतो. धर्म एकसंध कधीही नसतो. हा विचार ख्रिस्ती धर्माचं उदाहरण घेऊन प्रस्तुत पुस्तकात मांडला आहे.  आजचा  ख्रिस्ती धर्म एकसंध (मोनोलिथ) नाही. इ.स. ३०–१०० या काळात  येशू आणि त्यांचे पहिले शिष्य…

Read More Read More

बर्नहॅम. प्रश्नांची जाण आणि उत्तरं  ब्रीटनचे पंतप्रधान अँडी बर्नहॅम यांचं पंतप्रधान होणं ही एक लक्ष देण्यासारखी घटना आहे. ब्रीटनच्या प्रश्नांची जाण त्यांना आहे आणि त्यावर काही निश्चित कार्यक्रम आणि अनुभव त्यांच्या गाठीशी आहे. आधीचे त्यांच्याच पक्षाचे पंतप्रधान कीर स्टार्मर यांच्या विरोधात बंड करून बर्नहॅम पंतप्रधान झाले आहेत. बर्नहॅम यांचं लक्ष आंतरराष्ट्रीय प्रश्नांपेक्षा त्यांच्या देशातल्या प्रश्नांवर अधिक आहे. पंतप्रधान झाल्या झाल्या त्यानी शिक्षणाच्या प्रश्नाला हात घातला आहे.  गेलं दशक ब्रिटीश ऊच्च शिक्षणाचा दर्जा खालावत चाललाय अशी चर्चा होती. ऑक्सफर्डं, केंब्रीज इत्यादी…

Read More Read More

सिनेमा ।। फकाट रिकामी स्पेस त्यात अडकलेली एकाकी माणसं दी रीटर्न दिक्दर्शक Andrey Zvyagintsev ।। मुलं गावाबाहेर समुद्राच्या काठावर येतात. एक कसाबसा उभारलेला टॉवर. त्यावरून पाण्यात उड्या घेत असतात. समोर अथांग समुद्र. समुद्रात गेलेली एक जेटी. पाठीमागं गाव. चार पाच पोरं सोडली तर पुढं,मागं,वरती, खालती,कोणीही नाही. माणुस नाही.प्राणी नाही. वाहन नाही.इमारत नाही. काssssही नाही. समुद्र, आकाश,डावी उजवीकडचे डोंगर. सारं काही मळकं. समुद्राचं पाणी, ढगाळलेलं आकाश, खडकाळ जमीन, झाडं. साऱ्याचे मूळ रंग दिसत नाहीत. सारं मळकट.  आंद्रे आणि इव्हान हे दोन…

Read More Read More

ट्रंपचा नवा डील    नेतान्याहू पुन्हा एकदा ट्रंप यांना भेटायला वॉशिंग्टनला पोचले. ट्रंप प्रेसिडेंट झाल्यापासूनची ही त्यांची आठवी फेरी.  नेतान्याहू चिंतीत होते. ट्रंप इराणबरोबर करार करण्याची खटपट सोडत नाहीयेत याचा राग आणि चिंता नेतान्याहूना होती. ट्रंपना घाबरवण्याची एक आयडिया नेतान्याहूनी काढली. वॉशिंग्टनमधे पोचल्या पोचल्या त्यांनी एक माहिती पत्रकारांना सांगितली. Pickaxe पर्वतराजीचे फोटो त्यानी पत्रकारांसमोर ठेवले आणि इराण आता तिथं युरेनियमवर संस्कार करण्याची यंत्रणा उभी करतेय हे दाखवलं. काही सेंट्रीफ्यूज इराण तिथं हलवत होता. याचा अर्थ २०२५ आणि २०२६ रोजी अमेरिका-इस्रायलने…

Read More Read More

।। चित्रपटाच्या सुरवातीला श्रेयनामावली येते. त्यात आपल्याला कळतं की ही मॅकगफिन (MacGuffin) पिक्चर्सची निर्मिती आहे. मॅकगफिन? ही काय भानगड आहे.मॅकगफिन नावाचा कोणी माणूस आहे? मॅकगफिन नावाच्या माणसानं सुरु केलेली ही चित्रपट निर्मिती कंपनी आहे? मॅकगफिन ही एक कल्पना आहे, ती आल्फ्रेड हिचकॉक या दिक्दर्शकानं तयार केलीय. मॅकगफिन या शब्दाला व्युत्पत्ती नाही.  हा शब्द हिचकॉकनं घडवलाय. ती कहाणी हिचकॉकनं त्रुफॉ या दिक्दर्शकाला दिलेल्या मुलाखतीत सांगितलीय. हिचकॉकने ट्रुफॉला सांगितलेला प्रसिद्ध किस्सा असा.  दोन माणसे स्कॉटलंडला रेल्वेने प्रवास करत आहेत. एकाच्या हातात एक…

Read More Read More

।। अगदी काल परवाचीच गोष्ट आहे. १९ जुलै रोजी निकाराग्वा या देशाचे अध्यक्ष डॅनियल ओर्टेगा यांनी जाहीर केलं की इथून पुढं निवडणुकांची आवश्यकता नसेल, निवडणुका होणार नाहीत. कारण विरोधक निवडणुकांचा वापर करून सत्तेत येण्याचा प्रयत्न करतात. सत्ता कायम आपल्याकडंच रहावी, विरोधक नसतीलच असा हा विचार. निकाराग्वा अमेरिकेच्या दक्षिणेला द. अमेरिकेतला एक देश आहे, अमेरिकेच्या प्रांगणात म्हणा ना.   १९८० साली ओर्टेगा त्या काळातल्या सत्ताधारी पक्षाला हरवून निकाराग्वात झालेल्या पहिल्या निवडणुकीत राष्ट्राध्यक्ष झाले. त्यांची १० वर्षांची कारकीर्द जनतेतल्या एका गटाला पसंत नव्हती. …

Read More Read More